Қаз
Іскер әйелдердің үні: Ата заң – елдіктің арқауы 

Ата Заңның жаңа жобасына енген тың өзгерістер Қарағанды облысындағы Қазақстан іскер әйелдер қауымдастығы ұйымдастырған алқалы жиында сөз болды. Бұл маңызды құжат қалың бұқара мен саяси күштердің, қоғамдық ұйымдар мен білікті сарапшылардың ұсыныс-пікірлері екшеліп, ашық талқылаулар мен егжей-тегжейлі талдаулардың нәтижесінде дүниеге келді. Ал бұл үлкен бетбұрыстың басында Мемлекет басшысының бір палаталы Парламент құру туралы батыл бастамасы тұр. Бұл идеяны Қасым-Жомарт Тоқаев 2025 жылғы 8 қыркүйектегі халыққа арнаған Жолдауында жария еткен болатын. Мұндағы негізгі меже – саяси жүйені тамырынан жаңғыртып, жасанды интеллект салтанат құрған заманда елдің әлеуметтік-экономикалық әлеуетін арттыруға жол ашу. 

Осы ретте Қарағанды облысы бойынша Қазақстан іскер әйелдер қауымдастығының тізгінін ұстаған Наталья Арыстанова Конституция жобасына қатысты өз ойымен бөлісті. «Менің пайымдауымша, әрбір бизнес өкілі белсенді азаматтық ұстанымнан қалыс қалмауға тиіс. Әсіресе, елдің бас құжаты – Конституция туралы сөз болғанда бейжай қарауға болмайды. Қазіргі таңда Қазақстанда гендерлік теңдік мәселесі дүниежүзіндегідей өте өзекті болып тұр. Әйелдердің шешім қабылдау деңгейінде көрінуі – маңызды қадам», - дейді ол.

Оның айтуынша, Негізгі заң жобасындағы неке мәселесіне қатысты бөлімнің жөні бөлек. Онда неке – өз еркімен қосылған, тең құқылы ер мен әйелдің одағы ретінде Конституция деңгейінде айшықталады. Мұндай қадам – ата-бабадан қалған салт-дәстүр мен отбасылық құндылықтарды заң жүзінде қорғап, әйел затының құқығын бекемдей түсуге бағытталған нысаналы іс.

«Басты құжаттың тағы бір ерекшелігі – адамның құқықтары мен бостандықтарына басымдық беруі. Бұл тек жаңа перамбулада ғана айтылып қоймай, бүкіл Конституцияның басты мағыналық өзегі мен айрықша бағыты ретінде бекітілген. Бұдан бөлек, талқыға түскен Негізгі заң жобасында дін мен мемлекеттің аражігі нақты ажыратылып, білім беру мен тәрбие ісінің зайырлы сипаты шегенделеді. Әділеттілік, Заң және Тәртіп, сондай-ақ табиғатқа жауапкершілікпен қарау сияқты ұлы қағидаттар алғаш рет Конституция деңгейінде көрініс тауып отыр», – деді Н.Арыстанова.

Жиында сөз алған Қарағанды қаласы бойынша Қазақстан іскер әйелдер қауымдастығының төрағасы Салтанат Бақтыбаева жобадағы кәсіпкерлікке қатысты өзгерістерді қуана қабылдағанын жеткізді.

«Біз сияқты бизнес өкілдері үшін жаңа Конституцияда заңды кәсіпкерлікке қолдау көрсету және жосықсыз бәсекеге тыйым салу туралы баптардың енуі – үлкен қуаныш. Зияткерлік меншікті қорғау мәселесі де назардан тыс қалмаған. Қоршаған ортаны қорғау нормасы бұрын тек тәрбиелік сипатта болса, енді ол заңмен бекітілмек. Тағы бір соны бағыт – цифрландыру. Жаңа Конституция мәтінінде тұңғыш рет азаматтардың цифрлық ортадағы құқықтарын қорғау туралы норма еніп отыр», – деді С.Бақтыбаева. 

Оның айтуынша, қауымдастық тек бизнес шеңберінде қалып қоймайды. Әртүрлі саланы қамтитын бірнеше секциялар бар, соның ішінде саясат секциясы әйелдердің қоғамдық-саяси өмірде өзін-өзі табуына көмектеседі. Бұл жұмысқа депутат болып жүрген нәзік жандылар да белсенді тартылуда.

Ата Заң жобасын талқылауға арналған мұндай берекелі кездесулер қауымдастықтың өзге де филиалдарында жалғасын таппақ. Айта кетерлігі, биыл Қазақстан іскер әйелдер қауымдастығының құрылғанына 30 жыл толып отыр. Бұл – еліміздегі алғашқы үкіметтік емес ұйымдардың бірі. Мұнда кәсіпкер әйелдер басын біріктіріп, бизнесін өркендетуге, тәжірибе алмасуға мүмкіндік алады. Сондай-ақ, әлеуметтік және құқықтық оқыту курстары жүргізіліп, қауымдастық мүшелері қайырымдылық жобаларына да тұрақты түрде атсалысып келеді.

Кирилл ВАСИЛЬЕВ, 

Фото: Қарағанды облысы Іскер әйелдер қауымдастығынан 

Жаңалықтар көбірек:
Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Конституцияны қабылдауға арналған салтанатты жиынға қатысты
146
Қазақстан Республикасы Орталық референдум комиссиясының ХАБАРЫ
199
«AMANAT» партиясы жаңа Конституцияның қабылдануына байланысты Үндеу жасады
149
«AMANAT» партиясының «Жастар Рухы» белсенділері «Таза Қазақстан» бастамасы аясында ел көлемінде үгіт материалдарын жинауға кірісті
280
Референдум кезінде ұсақ құқық бұзу фактілері ғана тіркелді – «AMANAT» өкілі
117
Референдум нәтижесіне әсер етуі мүмкін заңбұзушылықтар анықталған жоқ – ТүркПА байқаушылары
137
Референдум ашық әрі заңға сай өтті – ТМҰ бақылаушылары
134
ТМД миссиясы: Қазақстандағы референдум ашық әрі тыныш жағдайда өтті
135
Референдум Қазақстандағы демократиялық процестердің одан әрі дамуына жасалған маңызды қадам – ШЫҰ байқаушылары
115
«Халық үні» тәуелсіз бақылаушылары Орталық референдум комиссиясының қорытындысын растады
137
«Ел Дауысы» ҚҚ бақылаушылары референдумда дауыс беру заңды және ашық өткенін жеткізді
122
«AMANAT» партиясының байқаушылары: Референдум ашық әрі жоғары азаматтық белсенділік жағдайында өтті
133
ҚР Орталық референдум комиссиясы республикалық референдумда дауыс берудің алдын ала нәтижелерін жариялады
168
Экзитпол нәтижелері: қазақстандықтардың басым бөлігі жаңа Конституцияны қолдады
239
Референдум-2026: «AMANAT» партиясы Шымкент қалалық филиалының төрағасы референдумда дауыс берді
136
Қазақстандағы референдум учаскелері дауыстарды санауға кірісті
206
«Референдум – 2026»: Онлайн марафон патриотизм, киберспорт және технологиялар тақырыбындағы талқылаулармен жалғасты
138
«Референдум – 2026» онлайнмарафоны жалғасуда. Көрермен назарына өзектімәселелер және өнертабыстар ұсынылды
112
Референдум-2026: кешкі сағат 18.00-ге дейін тізімге енген азаматтардың 70,98% дауыс беріп үлгерген
156
Жамбыл облысында референдум қалай өтіп жатыр – бақылаушы баға берді
132
Қостанайда тұрғындар таңертеңнен бастап белсенді дауыс беріп жатыр – бақылаушы
127
Еліміздегі қоғамдық жағдай тұрақты  
132
«Родина» агрофирмасының басшысы референдум учаскесінде өз таңдауын жасады
147
Павлодарлықтар дауыс беру учаскелеріне ағылуда
136
Республикалық референдумда дауыс бергендердің қатарында бокстан Олимпиада ойындарының қола жүлдегері Назым Қызайбай да бар
123
Ұлытау облысында референдум мерекелік атмосферада өтуде
139
«AMANAT» партиясының Атқарушы хатшысы Дәулет Кәрібек референдумға қатысты.
132
Көрісу күнімен тұспа-тұс келді: Ақтауда референдум учаскелерінде мерекелік атмосфера орнады
103
Ақтөбеде әлем чемпиондары референдумда дауыс берді
183
Сүйінші! Атазаң дүниеге келді!
152
Шетелдегі 3 мыңнан астам қазақстандық референдумға келіп, дауыс беріп үлгерген
140
Сайрамда көкпаршылар мен байкерлер ел болашағы үшін дауыс берді
126
Қазақстан гимнастика федерациясының президенті, қалалық мәслихат депутаты Әлия Юсупова азаматтық таңдауын жасады
126
Конституциялық реформа азаматтық қоғамның рөлін күшейтеді
167
Ақтөбелік бақылаушы референдум учаскесіндегі ерекше сәт туралы айтып берді
120
Майра Мұхамедқызы: «Мұндайда халықтың бірлігі мен белсенділігі маңызды»
127
Адамдар көтеріңкі көңіл-күймен келіп, өз таңдауын жасап жатыр – бақылаушы Жетісу облысындағы референдум туралы
126
Бір әулеттің үш буыны референдумда дауыс берді
138
Ұлы ойшыл Абай Құнанбайұлының ұрпақтары референдумға қатысып, өз таңдауын жасады
163
«Референдум – 2026» онлайн марафоны: инклюзивті қоғам мен бала тәрбиесі тақырыптары кеңінен талқыланды
140
ТМД ПАА миссиясы Қазақстандағы референдумды ұйымдастыруға қатысты ешқандай ескерту тіркеген жоқ
126
ТМД ПАА бақылаушылары Қазақстандағы референдумда дауыс беру ашық өтіп жатқанын айтты
113
Әрбір азамат өз таңдауын еркін жасап жатыр - бақылаушы
126
Өнер мен мәдениеттің арқасында саяси науқан тұрғындар үшін мерекеге айналды
113
40 ене мен 40 келін – бірліктің жарқын үлгісі
139
ШЫҰ миссиясы Қазақстандағы референдумның техникалық дайындығын бағалады
137
Қытайда референдум бойынша төрт дауыс беру учаскесі жұмыс істеп тұр
143
Президент Қасым-Жомарт Тоқаев республикалық референдумда дауыс берді 
418
Қазақстандағы үш ірі мегополистің әкімдері референдумда дауыс берді
114
Қостанайдағы №1 сайлау учаскесінде танымал сыйқыршы Төрехан Жұманов шоу ұйымдастырды
133
Аида Балаева референдумда дауыс берді
178
Шымкентте тұрғындар референдумға ұлттық киіммен келіп, ерекше белсенділік танытты
113
Түркістанда бокстан ұлттық құрама спортшылары референдумда дауыс берді
120
Шымкенттегі Достық үйінде референдум ерекше рухта өтіп жатыр
125
Осы жолғы референдумда сайлаушылардың белсенділігі бірден байқалады – бақылаушы
102
Қазығұрт ауданында 100 жастан асқан қария референдумда дауыс берді
107
Халықтың 19,21 пайызы дауыс беріп үлгерген - Орталық референдум комиссиясы
95
Қызылорда өңірінде 2637 жас бірінші рет дауыс беру құқығына ие
117
«Мерейлі отбасы» – Бозтаевтар әулеті дауыс берді
128
105 жастағы майдангер референдумда бірінші болып өз таңдауын жасады
114
«Абысын татау болса...» – маңғыстаулық абысын-ажындар референдумға қатысты
110
«Ғасыр әже» ансамблінің мүшелері дауыс берді
105
Мәулен Әшімбаев: референдум – «Халық үніне құлақ асатын мемлекет» тұжырымдамасының жарқын көрінісі
195
Ыбырай Жақаев әулетінің 9 келіні референдумда бір мезетте дауыс берді
132
Қазақстанның еңбек ері Имамзада Шағыртаев өз таңдауын жасады
121
«Референдум – 2026» республикалық онлайн марафоны басталды
226
«Референдум – 2026»: Елдің маңызды саяси оқиғасы live форматта
193
Қостанайдағы референдум учаскесінде Наурыз қарсаңында Қыдыр ата дауыс берді
118
Мемлекеттік кеңесші Ерлан Қарин референдумда дауыс берді
190
Мәжіліс төрағасы жаңа Конституция бойынша республикалық референдумда дауыс берді
241
Премьер-министр Олжас Бектенов ҚР жаңа Конституциясын қабылдау жөніндегі референдумда дауыс берді
119
Геннадий Головкин Бангкокте жаңа Конституция бойынша референдумда дауыс берді
115
Референдум: Ең алғашқы дауыс беруші Жапонияда өз таңдауын жасады
121
Елімізде жаңа Конституция жобасы бойынша референдум басталды
160
Қазақстанда жаңа Конституция жобасын түсіндіру науқаны аясында 23 мыңнан астам кездесу өтті
188
Сыр өңірінде жаңа Конституция жобасын қолдауға бағытталған Open air-ге 20 мыңға жуық адам жиналды
144
Жаңа Ата заң: Мәжіліс депутаттары көлік кәсіпорындарының қызметкерлерімен Конституция жобасын талқылады
134
Жалпыұлттық коалиция: Қызылордада кәсіпкерлермен жаңа Конституция жобасы талқыланды
153
Жаңа Конституцияны танытудың жаңа форматы – JEBE Quiz
146
Жастар – Жаңа Қазақстанның қозғаушы күші
134
Жастар және Конституция: Астанада Talks форматында ашық диалог өтті
146
Қазақстандықтардың басым бөлігі жаңа Конституцияны қолдайды – Коалиция
192
Ұлытауда жаңа Конституцияны қолдауға арналған форум өтті
159
Референдум - демократиялық қоғамның маңызды көрсеткіші
174
«Саран» шахтасының кеншілері Конституцияда бекітілген азаматтық жауапкершілік идеясын қолдайды
127
Көне Тараздағы әуенге толы жастар кеші
116
«Негізгі заңды жетілдіру қоғамның дамуын көрсетеді» – «ҚазМұнайГаз» Ұлттық компаниясында кездесу өтті
128
Ұстаздар қауымымен кездесті
134
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев барлық деңгейдегі мәслихат депутаттарының ІІІ республикалық форумында сөз сөйледі
217
Жамбыл облысында жалпыхалықтық коалиция мүшелері жастармен кездесті
126
Nazarbayev University-де жаңа Конституция жобасы талқыланды
164
«Барыс Аренада» жаңа Конституция жобасы түсіндірілді
143
Қоғамдағы әділдік қағидаттарын нығайтуға бағытталған
146
Жаңа заң жобасы - әрбір азаматтың лайықты өмірінің кепілі
122
Референдум-2026: Шымкентте медицина қызметкерлерімен Конституция жобасы талқыланды
138
Жалпыұлттық коалиция Сыртқы істер министрлігі ұжымымен кездесу өткізді
129
«Конституция – басты бағдар» – «Теплотранзит» алаңында мазмұнды кездесу өтті
119
1000 қатысушыны біріктірген форум: Халықтық Конституцияны қолдау
160
Әлеуметтік қызмет көрсету орталығының ұжымымен кездесті
128
Еңбек адамының құқығы мен отбасы құндылығы – жаңа Конституцияда
121